Kompetencje i zadania Starosty określają ustawy, Statut Powiatu Bieruńsko-Lędzińskiego oraz Regulamin Organizacyjny Starostwa. W ramach przypisanych kompetencji Starosta:

1) Organizuje pracę Zarządu i Starostwa Powiatowego, kieruje bieżącymi sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz,

2) wykonuje za pomocą podległych pracowników:

-       zadania własne o charakterze ponadgminnym,

-       zadania zlecone w granicach upoważnień ustawowych,

-       zadania powierzone na podstawie porozumień zawartych przez Powiat,

-       zadania określone uchwałami Rady i Zarządu,

3) wydaje decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości powiatu chyba, że przepisy szczególne przewidują wydawanie decyzji przez Zarząd,

4) może upoważnić na piśmie wicestarostę, poszczególnych członków Zarządu, pracowników starostwa, powiatowych służb, inspekcji i straży oraz kierowników jednostek organizacyjnych powiatu, do wydawania w jego imieniu decyzji indywidualnych w sprawach z zakresu administracji publicznej,

5) jest kierownikiem starostwa powiatowego, zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży,

6) sprawując zwierzchnictwo w stosunku do powiatowych służb, inspekcji i straży:

-        powołuje i odwołuje kierowników tych jednostek, w uzgodnieniu z wojewodą, a także wykonuje wobec nich czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej,

-        zatwierdza programy ich działania,

-        uzgadnia wspólne działanie tych jednostek na obszarze powiatu,

-        w sytuacjach szczególnych kieruje wspólnymi działaniami tych jednostek,

-        zleca w uzasadnionych przypadkach przeprowadzenie kontroli.

7) w celu sprawnego kierowania Starostwem:

-       tworzy i znosi komisje lub zespoły o charakterze pomocniczo-opiniodawczo-doradczym, określając cel powołania, nazwę, skład osobowy, zakres i tryb ich działania oraz zasady ich obsługi,

-       w przypadku konieczności realizacji zadań Powiatu wykraczających poza merytoryczne zakresy działania komórek organizacyjnych, bądź jednostek organizacyjnych, a także w przypadku realizacji zadań o dużym stopniu złożoności wymagających współpracy z wieloma podmiotami, może powoływać zespół zadaniowy lub pełnomocnika (w skład zespołów zadaniowych mogą wchodzić pracownicy Starostwa oraz osoby spoza Starostwa),

-       określa aktami wewnętrznymi zasady dyscypliny pracy oraz inne sprawy związane ze stosunkiem pracy.